నండూరి కుటుంబం

నండూరి కుటుంబం

భట్టిప్రోలు విజయలక్ష్మి

                                              ఐదుగురి తరవాత మా అమ్మ, లీల. అమ్మ తరవాత పార్ధు మామయ్య. పార్ధు మామయ్య, సువర్చల అత్తయ్య (ఈ అత్తయ్య పేరు కూడా సువర్చలే) వాళ్ళు మాకందరికీ యెంత అలవాటంటే, మా ఇల్లు తరవాత అది మాకింకో ఇల్లన్నమాట. ఒక్కడే కొడుకు మధు సారధి. మధు పేరుకి మామయ్య కొడుకే గానీ మాకందరికీ ఇంకో తమ్ముడే వాడు. మమ్మల్నందరినీ అక్కా అనే పిలుస్తాడు. నన్ను పెద్దక్కా అంటాడు. వీళ్లిల్లు కూడా షరా మామూలే, సంగీత నిలయం, సాహిత్య నిలయం. ఈ మామయ్యక్కూడా పరిచయం ఏమీ అక్కర్లేదు. నండూరి పార్థసారథి, పేరు చాలు. గొప్ప రచయిత. ఈమామయ్య రాసిన పుస్తకాలు, వ్యాసాలూ చూస్తే ఈయనకి ఎన్ని విషయాల్లో, ఎన్ని రంగాల్లో ప్రవేశం, పట్టూ వున్నాయో అని ఆశ్చర్యం కలుగుతుంది. నంపాసాగా కూడా ప్రసిద్ధుడు. వాళ్ళ ఇంటి పేరు శ్రుతి. మామయ్య ఎన్ని పుస్తకాలు, ఎన్ని విభిన్నమైన కాన్సెప్ట్స్ తో, ఎంత విస్పష్టంగా రాసాడో అవి చదివితే తెలుస్తుంది. ఒక అల్ ఇన్ వన్ ఈ మామయ్య. రచనలు, (నవలలు, వ్యాసాలూ, విశ్లేషణలు, పరిశోధనలు, అనుభవాలు, సంగీతం, సాహిత్యం,  ఎట్సెట్రా, ఎట్సెట్రా ఇలా ఎన్నో) చేస్తాడు, పాటలు పాడతాడు,(యధావిధిగా ఎంతో బతిమాలించుకుని కొద్దిగా), సితార్ వాయిస్తాడు. పాటల కలెక్షన్ చేస్తాడు, వింటాడు. పుస్తకాలు కలెక్షన్  చేస్తాడు, చదువుతాడు. పాత రేర్ సినిమాలు కలెక్షన్ చేస్తాడు, చూస్తాడు. తన గదిలోకి వెళ్తే అదో లోకం, మళ్ళీ గదిని శుభ్రంగా ఉంచుకుంటాడు. సిస్టమాటిగ్గా అన్నీ ఎక్కడ ఏది ఉండాలో అక్కడ అది పెట్టి అన్నీ అందుబాటులో ఉంచుకుంటాడు. సంగీతం మీద చాలా పరిశోధన చేసి వ్యాసాలు రాస్తాడు. ఇక చెప్పలేను బాబూ, ఆయన వర్క్స్ చూడాల్సిందే, చదవాల్సిందే, వినాల్సిందే. అప్పుడు కానీ ఆయన అసలైన ప్రతిభ కొంతైనా తెలియదు. మరుగున పడ్డ మాణిక్యాల్లో ఒకడు మా పార్ధు మామయ్య. ఇంక అత్తయ్య, మంచి మనిషి, నాకు ఈ సాయం కావాలీ అంటే తప్పక చేసే స్వభావం. మంచి తత్వవేత్త, నిరంతర ధ్యానం చేస్తూ, తన దగ్గరికి వచ్చిన అందరితో ధ్యానం చేయిస్తూ వుంటుంది. వాళ్ళ కుటుంబంలో అందరూ మాస్టర్ సీవీవీ ధ్యానమార్గంలో వున్నారు. నన్ను కూడా ధ్యాన మార్గంలో ప్రవేశపెట్టింది. ధ్యానంలో నాకు ఈ అత్తయ్యే గురువు. ఆధ్యాత్మికంగా పైస్థాయిలో వున్న వ్యక్తి. గత యాభై ఏళ్ళుగా ఒకేలా వున్న మనిషి. మా అమ్మ క్కూడా చాలా మంచి స్నేహితురాలు. అన్ని తరాల వారితో కలిసిపోయే మనస్తత్వం. ఎప్పుడూ నవ్వు మొహంతో ప్రశాంతంగా కనిపిస్తుంది. మధు చిన్నప్పట్నించీ సితార్ నేర్చుకునేవాడు. సితార్ ఒక్కటే కాదు, చదువులోనూ ముందుండేవాడు, ఇంజనీరింగ్ లో డాక్టరేట్. మధు భార్య అపర్ణ మంచి ఫ్రెండ్లీ గర్ల్. మధు సితార్ విలాయత్ ఖాన్ గారి దగ్గర నేర్చుకుని, ఆయన చేతే మధు నా అంత గొప్ప పండితుడు, అనిపించుకున్నవాడు. మేమందరం మధు కచేరీలు చాలా ఇష్టంగా వింటాం. మోదుమూడి సుధాకర్, నండూరి మధుసారథి ఒకసారి విజయవాడలో, ఒకసారి హైదరాబాదులో జుగల్ బందీ కూడా ఇచ్చారు. వినే అదృష్టం నాకు కలగలేదు. అప్పుడు వేరే వూళ్ళో వున్నా. ఈ నండూరి మనవళ్లిద్దరూ మా కుటుంబానికి దేవుడిచ్చిన వరం. తరవాత తరంలో లల్లి, పనంగిపల్లి లలిత. వీళ్ళ చేత అక్క, అత్తా అనిపించుకోవటం నా/మా యోగం. 

                                                 పార్ధు మామయ్య తరవాత శంకరం మామయ్య, నండూరి శివశంకర శర్మ. ఈ మామయ్య మాట్లాడితే జలతరంగిణిలా వినిపిస్తుంది. కొంత మంది గొంతు ప్రత్యేకంగా వుంటుంది, వాటిల్లో శంకరం మామయ్యది కూడా ఒకటి. సంగీతమంటే యెంత ఇష్టమో.  చాలా సంగీత పుస్తకాలని పరిష్కరించి పబ్లిష్ చేయటంలో తన వంతు పాత్ర పోషించాడు. గీతా ప్రెస్ వాళ్లకి ఆధ్యాత్మిక పుస్తకాల ప్రచురణలో సాయం చేసేవాడు. నివురు కప్పిన నిప్పు. సైలెంట్ గా వుంటూనే అందరికీ తలలో నాలుక లాగా వుండే వాడు. అన్నయ్యలు, అక్కయ్యలు అంటే ప్రాణం. మా నాన్న అంటే కూడా అంత ప్రేమగా, ఇష్టంగా ఉండేవాడు. యెంత నిరాడంబరంగా ఉంటాడో చెప్పలేను. పుట్టపర్తిలోని సత్యసాయి ఆశ్రమానికి రెగ్యులర్ గా వెళ్తూ అక్కడ సేవ చేసేవాడు. ఎప్పుడూ తెల్లబట్టల్లో ప్రశాంతంగా ఉంటాడు. మిగిలిన అందరిలా సాహిత్యం, సంగీతమే కాకుండా ఈయనకి సమాజ సేవ కూడా ఒక అదనపు లక్షణం. ఇవ్వన్నీ కలిస్తే మా శంకరం మామయ్య. అన్నట్టు మర్చ్మోయాను, మా శంకరం మామయ్యకి మైళ్ళకి మైళ్ళు నడవటం అలవాటు. మా జోగులాంబ అత్తయ్య గొప్ప వీణా విద్వాంసుడు, శ్రీ మంచాళ జగన్నాధరావు గారి తమ్ముడి కూతురు, సంగీతంలో ఆయన శిష్యురాలు. ఈవిడ గొంతులో దేవుడు పంచదార పోసి కుట్టేశాడా అనిపిస్తుంది ఆవిడ పాట వింటే. అంత మధురంగా వుంటుంది ఆవిడ గొంతు. శాస్త్రీయసంగీతం, లలితసంగీతం ఏదైనా సరే అంతే మధురంగా, అంతే మర్యాదతో, గౌరవంతో పాడుతుంది. వాళ్ళ అమ్మాయి విజ్జి, దీనిది నా పేరే. కూడా బాగా పాడుతుంది. ఇప్పుడు మూడోతరం, విజ్జి వాళ్ళమ్మాయి, లాస్య కూడా పాడుతోంది. ఈ మధ్యనే విన్నా, అది కూడా చక్కగా పాడుతోంది. తరతరాలుగా ఈ గానవాహిని మా కుటుంబంలో ఒక్కోసారి  అంతర్వాహినిలా, ఒక్కోసారి పరవళ్ళు తొక్కుతూ ప్రవహిస్తూనే వుంది. 

                                                       ఆ తరువాత శ్రీదేవి పిన్ని. పిన్ని గొంతు కూడా చాలా బాగుంటుంది. కొంచం జలతరంగిణి లాగా వినిపిస్తుంది. పాట పాడుతుందో లేదో తెలియదు. నేనెప్పుడూ తను పాడుతుండగా వినలేదు. నిదానంలో సీతామ్మకి సంపూర్ణంగా చెల్లెలు. హడావుడికి మా అమ్మ, రోహిణీ పిన్ని, నిదానానికి సీతామ్మా, శ్రీదేవి పిన్నీ. అసలు సిసలు 'ఛుపారుస్తుం' (నిజ్జంగా ఈ పదానికి సరిపోయే తెలుగు పదం దొరకలా) ఈవిడే. అరవై అయిదు ఏళ్ళు వచ్చేదాకా మా బాబాయిగారికి వ్రాయసకత్తెగా వుండి, ఒక్కసారిగా స్వీయ అనుభవాలతో ఓ పుస్తకం ఏకధాటిగా రాసేసి అందర్నీ ఆశ్చర్యపోయేలా చేసింది. ఆ పుస్తకం, నెమరేసిన మెమోరీస్, కూడా అందర్నీ స్వీట్ మెమోరీస్ లోకి తీసుకెళ్ళింది. నేనీ బ్లాగ్ రాయటానికి ఈ పిన్ని కూడా ఒక ప్రధాన కారణం. మా బాబాయిగారు, శ్రీ ముళ్ళపూడి వెంకటరమణ గారు.  పేరు చెప్తే చాలు,  పరిచయం అక్కర్లేని వాళ్ళల్లో ఈయన ప్రధముడు. ఈయన రాసిన కథలు, నవలలు, వ్యాసాలూ, డైలాగులు, స్క్రీన్ ప్లేలు, సినిమా నవలలు, కవితలు, చాలా కొన్ని పాటలు, అన్నీ కలిపితే లెక్కలేనన్ని. సహృదయమున్న మనిషి, చాలా బిడియంగా వుండేవారెందుకో. కానీ చాలా స్నేహశీలి. ఆయన, బాపు గారు స్నేహానికే ఐకాన్ లు. ఎంత కష్టాన్నైనా ఎవరికీ తెలియకుండా దాటేసి, దాన్ని 'ఈదేసిన గోదారి' అనగలగటం ఆయనకే చెల్లింది. పిన్ని అన్నింటా ఆయనకి సహధర్మచారిణి. వాళ్ళింట్లో లైబ్రరీ ఎంత కలెక్షనో. వాళ్ళ అబ్బాయి, బుజ్జి, వరా ముళ్ళపూడి, డైరెక్టర్ గా సినిమాలు తీస్తున్నాడు. దూరదర్శన్ వాళ్ళ కోసం చాలా షార్ట్ మూవీస్, లఘుచిత్రాలు, తీశాడు. చాలా బావుంటాయవి. నేనూ బుజ్జి ఫాన్ నే. మా పిన్ని కూతురు, అమ్మలు, అనురాధ, కూడా మా కలం సైన్యానికి చెందినదే. కాకపోతే దాని భాష ఇంగ్లీషు. తెలుగు కూడా ఇంగ్లీషులో రాస్తుందని విన్నా. మళ్ళీ అమ్మలు వాళ్ళ అమ్మాయి పాటలు పాడుతుంది. ఓసారి నేనూ టీవీలో విన్నా. బుజ్జి కూతురేమో పుస్తకాల పురుగు. బుజ్జి భార్య అరుణ, బాపు గారి తమ్ముడు శంకర్ గారి కూతురు. ఎంత హాయిగా నవ్వుతుందో. నాకు తన మందహాసం చాలా ఇష్టం.   

                                                ఇక చివరిగా మా చిన్న పిన్ని, రోహిణి. వాళ్ళ పది మందిలో చిన్నది. అందంగా వుంటుంది. బి. యే. తెలుగు లిటరేచర్ రెడ్డి కాలేజీలో చదివింది. పాటలు బాగా పాడుతుంది, బతిమాలించుకోవటంలో మిగిలిన వారికన్నా ఎంతో నయం. పైంటింగులు వేస్తుంది. కార్డ్ బోర్డ్ తో రకరకాల ఆకారాలు, ఇళ్లు, మందిరాలు తయారుచేస్తుంది. తగరం పేపర్లతో బొమ్మలకి అలంకరణ చేసి, వాటికి నగలూ, ఆభరణాలూ, చేసేది. గ్లాస్ మీద పైంటింగులు వేస్తుంది. తన చేతిలో చెత్త కాయితం పెట్టినా కళాత్మకంగా దాంతో ఏదో ఒకటి చేసి ఇవ్వగలదు. హిందీ నేర్చుకుని కొన్నాళ్ళు హిందీ టీచర్ గా కూడా పనిచేసింది. ఎప్పుడూ ఏదో ఒకటి చేస్తూనే వుంటుంది. మా సాయి బాబాయిగారు ఎంత ఆపేక్షగా ఉంటారో. నన్నైతే సొంత కూతురు లాగానే చూస్తారు. కొత్త కొత్త గాడ్జెట్లు కొనటం, వాడటం ఆయనకిష్టం. నాటకాలు వేసేవారు. ఇప్పటికీ నాటకాలు చూడటం, కచ్చేరీలకు వెళ్ళటం ఆయనకిష్టం. కానీ ఆయాసం, ఉబ్బసం ఈ బాబాయిగారినీ, మా సోమశేఖరరావు పెద్దనాన్నగారినీ చాలా బాధించేవి. వాళ్ళ వుత్సాహమంతా ఆ జబ్బు పాడుచేసేసేది.  వాళ్ళ పిల్లలు రాధిక, హరి. రాధిక కూడా చాలా క్రియేటివ్. పాటలు పాడుతుంది. టీవీలో యాంకర్ గా చేసింది. విలేజ్ లో వినాయకుడు సినిమాలో ఓ వేషం కూడా వేసింది. పైంటింగులు వేస్తుంది. రకరకాలైన కొలాజ్ లు చేస్తుంది. వాళ్ళిల్లు ఓ మంచి ఆహ్లాదకరమైన మ్యుజియంలా వుంటుంది. ఎవరికైనా సాయం కావాలంటే ముందుండేది రాధికే. చాలా సమర్ధురాలు. అత్తవారింట్లో మంచి పేరు తెచ్చుకుంది. రాధిక భర్త సతీష్ కూడా మా కజినే. మా చిన్నమ్మమ్మ మనవడు. ఇక హరి, చిన్నప్పట్నుంచీ హరి అల్లరికి పెట్టింది పేరు. దేవుడు సరిగ్గా వాడికి అలాంటి పిల్లవాణ్నే, సిద్ధార్ధ ని ఇచ్చాడు, బహుశా వాడు తన చిన్నప్పటి అల్లరిని చూడలేకపోయాడని దేవుడు ఈ అరెంజ్ మెంట్ చేసి ఉంటాడు. మళ్ళీ వాడి భార్య లలిత చాలా నిదానం, మంచి పిల్ల. మా పిన్నికి మంచి కోడలు లలిత. హరి కూడా పాటలు బాగా పాడతాడు. కానీ నాలానే చాలా బద్ధకస్తుడు. సాధన చేయడు. అందుకే ఆ రంగంలో పేరు తెచ్చుకోలేక పోయాడు. కానీ తన బిజినెస్ తను బాగానే చేస్తున్నాడు. కంప్యూటర్ రంగంలో మంచి నాలెడ్జ్ వుంది. ప్రస్తుతం నండూరి పుస్తకం తయారు చెయ్యటంలో మా పార్ధు మామయ్యకి రైట్ హాండ్.