భాండాగారం 1

మా పెద్దత్తయ్య భట్టిప్రోలు విజయలక్ష్మి                                                                             ఆవిడ పేరు పెద్దత్తయ్యే. అమ్మన్న అని కూడా అనేవాళ్ళు. పేరు కనకదుర్గ అనుకున్నా కానీ పూర్తి పేరు కనక దుర్గాంబ   అని నాకు ఆవిడ పోయిన తరువాతే తెలిసింది. ఆవిడ ఎప్పుడు ఏ వేళలో చూసినా లక్ష్మీదేవిలా ఉండేది. ఆ కళ చాలా కొద్దిమందిలో మాత్రమే ఉంటుంది. ఆ లక్ష్మీకళ ఆవిడకు భగవద్దత్తం. ఆవిడకు తగ్గట్టు మామయ్యగారు చక్కగా నారాయణమూర్తి కళతో వుండేవారు. వారి వారి పేర్లు ఏమైనా వారు మాత్రం మొత్తం కుటుంబానికి లక్ష్మీ నారాయణులు. ఇద్దరికీ ఇద్దరే. ఆ ఇల్లు ఒక అన్నపూర్ణాలయం, సరస్వతీ నిలయం. ఎంతమంది అక్కడ ఉండి చదువుకున్నారో, ఎంతమంది ఆ ఇంట్లో ఆవిడ చేత్తో భోజనం చేశారో లెక్కే లేదు. ఎన్ని జననాలు, నిష్క్రమణాలు చూసారో పెద్దత్తయ్య, పెద్దమామయ్య గార్లు. బంధు మిత్రుల్లో  ఎవరు  హైదరాబాద్ వచ్చినా వారింట్లోనే ...

నేనెరిగిన మా అన్నపూర్ణామ్మ  భట్టిప్రోలు విజయలక్ష్మి                                                                        స్వచ్ఛమైన నవ్వుకి సరియైన చిరునామా మా అన్నపూర్ణామ్మ. పేరుకి తగినట్లే నిజంగా అన్నపూర్ణ. గంపెడు సంసారాన్ని ఆ చిరునవ్వుతోనే అలవోకగా ఈదేసింది. నాకు తెలిసి మొత్తం పదిమంది పిల్లలు. కానీ ఏనాడూ ఆ పదిమందితో మాత్రమే వున్నది లేదు. ఎప్పుడూ ఇంట్లో ఓ పాతికమందికి తక్కువ వున్నదీ లేదు, తిన్నదీ లేదు. ఒక అన్నసత్రం ఆ ఇల్లు. ఆమ్మకి పదేళ్ల వయసులో పెళ్లైందిట. మా ఉమా పెదనాన్నని పెళ్లి చేసుకుని కాపురానికి వచ్చేసరికి ఏ పనీ రాదట. అలాగే నెమ్మది నెమ్మదిగా అన్నీ నేర్చుకుందట. ఎప్పుడూ ఎవరినీ కొట్టడం కానీ, తిట్టడం కానీ ఏనాడూ చూడలేదు. ఇప్పుడు అటువంటి మా అన్నపూర్ణామ్మ గురించి చెప్తా.                                   ...

బామ్మ - నమ్మకాలు   భట్టిప్రోలు విజయలక్ష్మి                                                                   బామ్మకి భలే భలే తమాషా నమ్మకాలు చాలా ఉండేవి. మేమంతా చాదస్తం అని తిట్టుకునే వాళ్ళం. ఈవిడ పెద్దదవుతున్న కొద్దీ పిచ్చి పిచ్చి చాదస్తాలు పెరిగాయ్ అనుకునే వాళ్ళం. కానీ మా అమ్మ కూడా ఎప్పుడూ ఈ నమ్మకాలకి ఎదురు చెప్పేదీ కాదు, సణుక్కునేదీ కాదు. ఇక్కడో చిన్న పిట్టకథ. చాదస్తం,  ఛాందసము  అనే మాటలకి అసలు అర్ధం ఉత్పత్తీ ఏమిటో చెప్తా. పద్యాలు రాయటానికి ఛందస్సు అవసరం. మనం అందరం ఈ ఛందస్సుని వ్యాకరణంలో చిన్నప్పుడు చదువుకునే ఉంటాం. ఒక్కోసారి పదాలు ఆ ఛందస్సులో ఇమడకపోతే పదాన్ని ఏదో ఒక లాగా ట్విస్ట్ చేసి, తు, చ లాంటి అక్షరాలని కలిపి మొత్తం మీద ఆ పదం ఆ ఛందస్సులో సరిపోయేలాగా చేసేవాళ్ళు. ఎవరైనా పద్యాల్లో తప్పులు వెతికితే, లేదా ఛందస్సు కోసం తప్పు పదం వేశావు అని లోపం కనుక చూపిస్తే, "వాడికి చాదస్తం,  ఛా...

 బామ్మ( అమ్మ)  - గృహవైద్యం  భట్టిప్రోలు విజయలక్ష్మి                                                                  బామ్మ రకరకాల చిట్కాలు చెప్పేది.  చిట్కా వైద్యం చేసేది. చిట్కా వైద్యం అంటే గృహ వైద్యం అన్నమాట. అమ్మో, వాటికి లెఖ్ఖ లేదు, అంతూ దరీ ఉండేది కాదు. ఊ అంటే ఒక వైద్యం, ఆ అంటే ఒక వైద్యం. అవేమీ పని చెయ్యకపోతే, హోమియో మందులు, ఫెర్రమ్ ఫాసూ, కాలీ ఫాసూ అంటూ. బహుశా అందుకేనేమో చిన్నప్పుడు ఎప్పుడూ హాస్పిటల్ కి వెళ్లిన గుర్తు లేదు. ఇవాళ మా బామ్మా, అమ్మా ఇద్దరూ చేసిన చిట్కా వైద్యం గురించి చెప్తా. చదవటానికి విసుగ్గా అనిపిస్తుందేమో గానీ వాడటానికి అద్భుతంగా ఉంటాయి. మంచి ఫలితం కూడా చూపిస్తాయి. మాకు మాత్రం చేసేటప్పుడు కొన్ని మహా హుషారుగా అనిపించేవి. చాలా పోజుగా కూర్చుని మరీ చేయించుకునే వాళ్ళం. కొన్ని చెప్తే చాలు, భయపడి పారిపోవడానికి ట్రై చేసేవాళ్ళం, కానీ బామ్మకో, అమ్మకో దొరికిపోయేవాళ్ళం. ప...

లలితా రహస్య సహస్ర నామాల్లో చిన్న సవరణ  లలితా పరమేశ్వరీ దేవ్యై నమః    భట్టిప్రోలు విజయలక్ష్మి                                           లలితా పరమేశ్వరీ దేవ్యై నమః . హిమాలయాల్లో మన్మధుడు పరమశివుని తపస్సుని భగ్నం చేసినప్పుడు, శివుడు మూడో కన్ను తెరచి మన్మధుణ్ణి భస్మం చేసాడు. తిరిగి రతీదేవి, పార్వతీ దేవి ప్రార్ధించగా మన్మధుడికి పునర్జన్మ ప్రసాదించాడు మహా దేవుడు. దాంతో మన్మధుడు తిరిగి జన్మించబోయే ప్రాంతానికి చేరుకుంది రతీదేవి. పార్వతిని హిమవంతుడు తీసుకు వెళ్ళిపోయాడు. తపోభంగమైన చోట ఉండకూడదని శివుడు తన ప్రమథ గణాలతో అక్కడి నుంచి  తరలిపోయాడు. ఇక మిగిలింది మన్మధుడి బూడిద. ఆకాశమార్గంలో వెళ్లే చిత్రకర్ముడనే రాక్షసుడొచ్చి ఏమైందో గ్రహించి తన శక్తితో ఆ బూడిద నుంచి ఒక బొమ్మను తయారుచేసి, ప్రాణం పోశాడు. వాడు లేచి, నన్నెందుకు పుట్టించావ్, ఏమి చేయాలీ అని అడిగాడు. ఇద్దరూ కలిసి శతరుద్రీయం పారాయణ చేశారు. అప్పుడు అతని కోరికపై శతరుద్రీయంతో ప్రసన్నుడైన రుద...

వంశ వృక్షం అంటే ఏమిటి  భట్టిప్రోలు విజయలక్ష్మి                                                               ఎలిక్స్ హాలీ నవల రూట్స్ చదివినప్పటినుంచీ నాకు కూడా ఎంతో కొంత మన పూర్వీకుల గురించీ, గోత్ర, ప్రవర గురించీ తెలుసుకోవాలని చాలా అనిపించింది. మా యాత్రల్లో భాగంగా, మా రూట్స్ వున్న నందివాడ, నండూరు, ఆరుగొలను, పొన్నూరు, భట్టిప్రోలు వంటి ఊళ్ళు ప్రత్యేకంగా చూసి వచ్చాం. ఆ సందర్భంగా కొన్ని వివరాలుకూడా సేకరించాను. అవి అన్నీ కలిసి ఇప్పుడు ఈ రూపంలో బయటకు వస్తున్నాయి.                                                                   వంశ వృక్షం రాసేముందు కొంచం మన వంశం వివరాలు, అసలు ఈ కాన్సెప్ట్ ఏమిటో చెప్పుకుందాం. ఇంటిపేరు నందివాడ. ఉండేది ఆరుగొలను. ఇంటిపేరుని బట్టి ...